Harold Hopkins

67, Sydney, 11 december, natuurlijke dood

 

Australisch acteur.  Nominatie voor een Australian Film Institute-prijs als beste mannelijke bijrolspeler in de sportfilm The Club (Bruce Beresford, 1980). Vele second leads en bijrollen in films als Age of Consent (Michael Powell, 1969), Don’s Party (Beresford, 1976), The Picture Show Man (John Power, 1977), Gallipoli (Peter Weir, 1981), Monkey Grip (Ken Cameron, 1982), The Year My Voice Broke (John Duigan, 1987), No Worries (David Elfick, 1994), Joey (Ian Barry, 1997), Our Lips Are Sealed (met de Olsen Twins; Craig Shapiro, 2002) en The Clinic (James Rabbitts, 2010). Ook veel televisierollen.

Gilbert Adair

66, Londen, 8 december, hersenbloeding

 

Schots romanschrijver, scenarist en filmcriticus. Voor lezers van Sight & Sound en dagblad The Guardian een vertrouwde, scherpzinnige stem als criticus en columnist, gespecialiseerd in Franse cinema en filmtheorie. Woonde in Parijs (1968-80). Auteur van boeken over film als Hollywood’s Vietnam (1981), A Night at the Pictures (samen met Nick Roddick, 1985), The Postmodernist Always Rings Twice (1992) en Flickers (1995). Bezorger en vertaler van een selectie uit de brieven van François Truffaut (1990). Schreef ook verschillende romans, die soms verfilmd werden, bijvoorbeeld The Holy Innocents over mei 1968 in Parijs als The Dreamers (tevens scenario; Bernardo Bertolucci, 2003) en Love and Death on Long Island (Richard Kwietniowski, 1997). Schreef het originele scenario voor The Territory (Raoul Ruiz, 1981) en A Closed Book (tevens productie en oorspronkelijke roman; Ruiz, 2010). Als acteur te zien in Écoute voir… (Hugo Santiago, 1979).

Harry Morgan

96, Los Angeles, 7 december, longontsteking

 

Amerikaans bijrolacteur, pseudoniem van Harry Bratsberg. Won in 1980 een Emmy voor zin rol van kolonel Sherman T. Potter in de tv-serie M*A*S*H (1974-83). Speelde in ruim honderd films, tot 1962 als Henry Morgan. Onder meer in To the Shores of Tripoli (H. Bruce Humberstone, 1942), The Omaha Trail (Edward Buzzell, 1942), The Ox Bow Incident (William A. Wellman, 1943), Wing and a Prayer (Henry Hathaway, 1944), State Fair (Walter Lang, 1945), From This Day Forward (John Berry, 1946), Dragonwyck (Joseph L. Mankiewicz, 1946), Somewhere in the Night (Mankiewicz, 1946), All My Sons (Irving Reis, 1948), The Big Clock (John Farrow, 1948), Moonrise (Frank Borzage, 1948), Yellow Sky (Wellman, 1948), Madame Bovary (Vincente Minnelli, 1949), Dark City (William Dieterle, 1950), Boots Malone (Dieterle, 1952), Bend of the River (Anthony Mann, 1952), High Noon (Fred Zinnemann, 1952), What Price Glory (John Ford, 1952), Thunder Bay (A. Mann, 1953), Torch Song (Charles Walters, 1953), The Glenn Miller Story (A. Mann, 1953), The Far Country (A. Mann, 1954), Strategic Air Command (A. Mann, 1955), Not as a Stranger (Stanley Kramer, 1955), The Bottom of the Bottle (Hathaway, 1956), Backlash (John Sturges, 1956), The Teahouse of the August Moon (Daniel Mann, 1956), Inherit the Wind (Kramer, 1960), Cimarron (A. Mann, 1960), How the West Was Won (Ford, Hathaway en George Marshall, 1962), John Goldfarb, Please Come Home (J. Lee Thompson, 1965), Frankie and Johnny (met Elvis Presley; Frederick de Cordova, 1966), What Did You Do in the War, Daddy? (Blake Edwards., 1966), The Flim-Flam Man (Irvin Kershner, 1967), Support Your Local Sheriff (Burt Kennedy, 1969), The Barefoot Executive (Robert Butler, 1971), Support Your Local Gunfighter (Kennedy, 1971), The Apple Dumpling Gang (Norman Tokar, 1975), The Shootist (Don Siegel, 1976), The Cat from Outer Space (Tokar, 1978), The Apple Dumpling Gang Rides Again (Vincent McEveety, 1979) en Dragnet (Tom Mankiewicz, 1987). Regisseerde verschillende afleveringen van tv-series, waaronder negen van M*A*S*H.

 

Els Ingeborg Smits

67, Amsterdam, 5 december, botkanker

 

Nederlands actrice. Theaterdebuut in 1963, eindexamen toneelschool Amsterdam in 1969. Was lang verbonden aan Leonard Franks toneelgroep Baal (1973-84) en Frans Strijards’ Art & Pro (1986-2001). Won een Colombina in 1988 voor haar rol in het stuk Hitchcocks driesprong. Speelde met Baal in de filmversie van Botho Strauss’ Bekende gezichten, gemengde gevoelens (Ate de Jong, 1980), maar werd in de verfilming van Judith Herzbergs Leedvermaak (Frans Weisz, 1988) vervangen door Sigrid Koetse.

Filmdebuut in de quasidocumentaire Identity (Jan Vrijman, 1971). Overige films: Pastorale 1943 (Wim Verstappen, 1978), Thomas en Senior op het spoor van Brute Berend (Karst van der Meulen, 1985), De provincie (Jan Bosdriesz, 1991), Ik ga naar Tahiti (Gerrard Verhage, 1992), Belle van Zuylen – Madame de Charrière (Digna Sinke, 1993), Van God los (Pieter Kuijpers, 2003), Het mysterie van de sardine (Erik van Zuylen, 2005), Timboektoe (Dave Schram, 2007) en Richting west (Nicole van Kilsdonk, 2010). Daarnaast de korte films De opgefokte olifant (Hubert Schröder, 1972) en Bobby (Ineke Houtman, 1992) en tv-series als Het jaar van de opvolging (Weisz, 1998), De Daltons, de jongensjaren (Rita Horst, 2007) en Verborgen gebreken (2009-10). Partner van musicoloog, componist en auteur Elmer Schönberger.

Sam Waynberg

Sam Waynberg

86, Gstaad, 3 december

 

In Polen geboren Duits distributeur en producent. Overlevende van concentratiekamp richtte de Duitse distributiemaatschappij Scotia op, die in de jaren 90 verwikkeld was in processen tegen Miramax. Produceerde de oorlogsdocumentaire Er ging an meiner Seite (Peter Pewas, 1958) en speelfilms als Cul-de-sac (Roman Polanski, 1966), Gates to Paradise (Andrzej Wajda, 1968), Psychologie des Orgasmus (Hermann Schnell, 1970), Anatomie des Liebesaktes (Schnell, 1971), Tendres cousines (David Hamilton, 1980), Going Steady/Yotzim kavua (Boaz Davidson, 1979) en een groot aantal vervolgen in de Lemon Popsicle/Hot Bubblegum-serie erotische komedies voor jongeren, bedacht door Menahem Golan en Yoram Globus, maar ook Querelle (Rainer Werner Fassbinder, 1982) en Un dimanche de flic (Michel Vianey, 1983). Co-scenarist van Hot Bubblegum/Shifshuf naim (Davidson, 1981) en Lemon Popsicle 6/ Harimu ogen (Dan Wolman, 1985). Waynbergs productie van de documentaire Stamping Ground (Hans Jürgen Pohland, 1971) over het popfestival van Kralingen leidde tot een levenslange vriendschap met de Nederlandse distributeur Robbert Wijsmuller.

Dev Anand

88, Londen, 3 december, natuurlijke dood

 

Indiaas acteur, regisseur en producent. Broer van filmmakers Chetan en Rajiv Anand werd in de jaren vijftig en zestig een van de populairste Bollywoodidolen. Debuteerde in Hum ek hain/We Are One (PL Santoshi, 1946), doorbraak als ster in Ziddi/Stubborn (Shahid Lateef, 1948). Grootste successen: Guide (Vijay Anand, 1965), Jewel Thief (V. Anand, 1967), Johny mera nam/My Name is Johny (V. Anand, 1970) en Tere mere sapne/Our Dreams (V. Anand, 1971). Eerste film als regisseur was Prem pujari/The Worshipper of Love (1970), gevolgd door hits als Haré Raama haré Krishna (1971) en Des pardes/At Home and Abroad (1978), alle met serieuze thema’s als illegale immigratie en drugsverslaving. Producent vanaf 1950, te beginnen met Afsar (C. Anand). Won vier Filmfare Awards: beste acteur in Kalapani (Raj Ghosla, 1958), beste acteur en film voor Guide (1965) en een ‘lifetime achievement award’ in 1993.

Bill McKinney

80, San Fernando CA, 1 december, slokdarmkanker

 

Amerikaans bijrolacteur, gespecialiseerd in schurken en engerds. Ontleent zijn grootste faam aan de rol van the Mountain Man in Deliverance (John Boorman, 1972), zijn eerste film van betekenis. Sindsdien onder meer in Junior Bonner (Sam Peckinpah, 1972), The Life and Times of Judge Roy Bean (John Huston, 1972), Cleopatra Jones (Jack Starrett, 1973), The Outfit (John Flyn, 1973), The Execution of Private Slovik (Lamont Johnson, 1974), Thunderbolt and Lightfoot (Michael Cimino, 1974), The Parallax View (Alan J. Pakula, 1974), Breakheart Pass (Tom Gries, 1975), The Outlaw Josey Wales (Clint Eastwood, 1976), Cannonball! (Paul Bartel, 1976), The Shootist (Don Siegel, 1976), Valentino (Ken Russell, 1977), The Gauntlet (Eastwood, 1977), Every Which Way But Loose (met Eastwood; James Fargo, 1978), Bronco Billy (Eastwood, 1980), Any Which Way You Can (met Eastwood; Buddy Van Horn, 1980), First Blood (Ted Kotcheff, 1982), Heart Like a Wheel (Jonathan Kaplan, 1983), Against All Odds (Taylor Hackford, 1984), Pink Cadillac (met Eastwood; Van Horn, 1989), Back to the Future Part III (Robert Zemeckis, 1990), The Green Mile (Frank Darabont, 1999), Looney Tunes: Back in Action (Joe Dante, 2003), Undertow (David Gordon Green, 2004), The Devil Wears Spurs (top-billed; Charlton Thorp, 2006), Pride and Glory (Gavin O’Connor, 2008) en How Do You Know (James L. Brooks, 2010).